Βασίλης Βιλιάρδος

Ολοκληρώνοντας, ο μοναδικός τρόπος για να απορροφήσει μία χώρα ένα ασύμμετρο σοκ στην οικονομία της, εάν ανήκει σε μία νομισματική ζώνη που δεν έχει κανέναν απολύτως μηχανισμό αντιμετώπισης κρίσεων, δεν είναι άλλος από την επιστροφή στο εθνικό της νόμισμα – μία δυνατότητα που έχει δυστυχώς απολέσει η Ελλάδα μετά την υπογραφή του PSI, αφού έκτοτε δεν μπορεί να μετατρέψει τα χρέη της σε δραχμές.

Ακριβώς για το λόγο αυτό θεωρούμε πως επρόκειτο για το μεγαλύτερο «λάθος» όλων των κυβερνήσεων που είχε ποτέ η χώρα – με την έννοια πως είναι πια «δεμένη χειροπόδαρα» από τους δανειστές της, στους οποίους έχει υποχρεωθεί σταδιακά να υποθηκεύσει τα πάντα, έχοντας μετατραπεί σε ένα πειραματόζωο και βιώνοντας μία τραγωδία μοναδική στην ιστορία.

Φυσικά κάποια στιγμή θα τα καταφέρει να ξεφύγει από την παγίδα, αρκεί κάποια κυβέρνηση της να βρει επιτέλους το θάρρος να αντισταθεί – παύοντας να υπογράφει «αξιολογήσεις» που δεν είναι δυνατόν να τηρηθούν, χωρίς να καταστραφεί εντελώς η χώρα. Εν προκειμένω οφείλουμε να αναφέρουμε πως στην ουσία δεν πρόκειται για αξιολογήσεις, αλλά για νέες διαπραγματεύσεις με ακόμη πιο οδυνηρούς όρους – δηλαδή για συνεχή μνημόνια, τα οποία φυσικά δεν οδηγούν πουθενά.

Υστερόγραφο: Αυτό που συμβαίνει με τις «αξιολογήσεις» είναι ουσιαστικά το εξής. Σε κάθε μία που κλείνει τοποθετούνται στόχοι, μετά από διαπραγματεύσεις – άρα νέα μνημόνια. Όταν οι στόχοι αυτοί δεν επιτυγχάνονται, κάτι που συμβαίνει πάντοτε επειδή αυτά που απαιτούνται προκαλούν νομοτελειακά ύφεση, οπότε μειώνονται τα έσοδα του δημοσίου κοκ., τότε η επόμενη δεν κλείνει – έως ότου συμφωνηθούν νέοι στόχοι, για να καλυφθούν τα χρηματοδοτικά κενά από τη μη επίτευξη των προηγουμένων.

Επειδή τώρα οι καινούργιοι στόχοι είναι επίσης αδύνατον να επιτευχθούν, όπως το πλεόνασμα 3,5% σε μία οικονομία που διαρκώς συρρικνώνεται, η επόμενη αξιολόγηση καθυστερεί, μέχρι να συμφωνηθούν οι επόμενοι στόχοι. Στο διάστημα αυτό όμως οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων της χώρας και των Πολιτών της μειώνονται ακόμη περισσότερο – οπότε η εξαγορά/κατάσχεση τους από τις επιχειρήσεις των δανειστών κοστίζει πολύ λιγότερο.

Παράλληλα, οι εγχώριες επιχειρήσεις χρεοκοπούν και τα μερίδια αγοράς τους καλύπτονται από τις ξένες, εάν δεν εξαγοραστούν – όπως της Μαρινόπουλος από τη LIDL. Εάν λοιπόν μία κυβέρνηση δεν αντισταθεί, αρνούμενη να συμφωνήσει ανέφικτους στόχους και αναλαμβάνοντας τις όποιες συνέπειες, η διαδικασία αυτή θα συνεχίζεται, έως ότου δεν θα έχει μείνει πια τίποτα στη χώρα, ούτε καν οι κάτοικοι της – οπότε η οικονομική κατοχή της θα είναι πλέον ολοκληρωτική και μη ανατρέψιμη.